लेख-समिक्षण

ज्ञान-विज्ञान

एक हत्यार…किंमत पाच अब्ज!

काळाच्या ओघात शस्त्रास्त्रांचेही स्वरूप बदलत गेले. आधुनिक काळात अनेक प्रकारची शस्त्रे व अस्त्रे पाहायला मिळतात. जागतिक स्थरावर आपले वर्चस्व दाखवण्यासाठी, देशाच्या संरक्षणासाठी बहुतांश देश अद्ययावत शस्त्रांची निर्मिती करीत आहेत. अनेक देश बजेट सादर करतानाच शस्त्र निर्मितीसाठी मोठी आर्थिक तरतूद करत आहेत. जगात एक असं हत्यार आहे ज्याची किंमत भारतीय रुपयांमध्ये तब्बल 5 अब्जांपेक्षा अधिक रुपये आहे. हे पृथ्वीवरील सगळ्यात महागडं …

Read More »

दीडशे कोटींचे नाणे

आपण अनेकदा ऐकले असेल की, आपल्याकडे दुर्मीळ बँक नोट किंवा नाणे असल्यास, ते विकून श्रीमंत होऊ शकता. दुर्मीळ नाणे मिळाल्यानंतर त्याच्या लिलावाचे वृत्त अनेकदा येत असते. सध्या अशाच एका दुर्मीळ नाण्याची जोरदार चर्चा आहे. हे नाणे सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर सांगितले जात आहे, ज्याला ते मिळेल तो करोडपती होईल. हे नाणे आहे अमेरिकेचे ‌‘गोल्ड डबल ईगल‌’ नाणे. डेली स्टार न्यूज वेबसाईटच्या …

Read More »

धोका चीनच्या महाकाय धरणाचा

जगातील सर्वात मोठे धरण हे चीनमध्ये आहे. ‌‘थ्री गॉर्जेस डॅम‌’ असे या धरणाचे नाव आहे. या धरणाची शक्ती इतकी आहे की, यामुळे पृथ्वीचा फिरण्याचा वेग कमी झाला आहे. मात्र, आता चीनने यापेक्षा मोठी आणि यापेक्षा शक्तिशाली धरण बांधण्याचा निर्णय घेतला आहे. ब्रम्हपुत्रा नदीवर बांधल्या जाणाऱ्या या धरणाचा सर्वाधिक धोका भारताला होणार आहे. चीन या धरणाचा वापर भारताविरोधात धोरणात्मक शस्त्र म्हणून …

Read More »

काही माणसं झोपेत का बडबडतात?

मेंदू हा आपल्या शरीरातील सगळ्यात महत्त्वाचा भाग आहे. मेंदू आपल्या शरीराला कार्य करण्यास मदत करतो. उदाहरण संवाद साधणं, कोणत्याही गोष्टीवर प्रतिक्रिया देणं तसेच उठण्या-बसण्यापर्यंतही सगळ्या गोष्टींसाठी मेंदू संकेत देतो की, आपण आता हे करायला हवं. कोणतीही क्रिया करताना अनेकदा आपण विचार करतो तर अनेकदा काही गोष्टी पुढच्या सेकंदाला घडतात तर हे कशामुळे तर हे मेंदू जे आपल्याला संकेत देतात त्यावरून …

Read More »

प्राणीही होतात ‌‘टल्ली‌’

मद्यपान आरोग्यासाठी हानिकारक आहे; पण तरीही अनेक जण त्याच्या आहारी जातात. पण, एका संशोधनानुसार असे आढळून आले आहे की, माणूसच नाही, तर प्राणीदेखील नशा करतात. आफ्रिकेच्या जंगलातील याबाबतचा एक व्हिडीओ समोर आला आहे. आफ्रिकेच्या जंगलातून एक व्हिडीओ समोर आला आहे, ज्यामध्ये जंगलातील प्राणी धुंद अवस्थेत पाहायला मिळाले. जंगलातील एका खास झाडाची फळे खाल्ल्यानंतर हे सर्व प्राणी नशेत टल्ली होतात, असे …

Read More »

मिमांस वामकुक्षीची

अनेकजण दुपारी जेवणावर आडवा हात मारून लगेचच आडवे होतात. दुपारची ‌‘वामकुक्षी‌’ या नावाने अनेक लोक तासाभराची का होईना झोप काढत असतात. अर्थात, दुपारच्या जेवणानंतर झोप येणे किंवा सुस्ती येणे, हे अगदी साहजिक आहे. ऑफिसमध्ये दुपारच्या जेवणानंतर आपल्या आजूबाजूचे बरेच लोक जांभई देताना दिसतात. कधीकधी आपल्याला शरीरातून सर्व ऊर्जा निघून गेली आहे आणि झोपेशिवाय पर्याय नाही, असेही वाटते. पण, दुपारच्या जेवणानंतर …

Read More »

माऊंट एव्हरेस्टची उंची का वाढतेय?

ऊंट एव्हरेस्ट हे जगातील सर्वात उंच शिखर आहे. पृथ्वीवर अस्तित्वात असलेल्या शिखरांपैकी एव्हरेस्टची उंची समुद्रसपाटीपासून सर्वांत जास्त आहे. या शिखराची उंची आणखी वाढत आहे. ही बाब जरा विचित्र वाटेल; पण ती पूर्णपणे खरी आहे. 2005 मध्ये चीनने त्याची उंची मोजली होती, तेव्हा ती 8844.43 मीटर भरली होती. 2020 मध्ये चीन आणि नेपाळने संयुक्तपणे पुन्हा एव्हरेस्टची उंची मोजली आणि डेटा शेअर …

Read More »

सर्वात भयावह आणि महाकाय पक्षी

सुमारे 1 कोटी 20 लाख वर्षांपूर्वी या पृथ्वीतलावर एक महाकाय व भयावह पक्षी अस्तित्वात होता. हा आतापर्यंतचा ज्ञात असा सर्वाधिक मोठ्या आकाराचा, आक्रमक पक्षी आहे. त्याची उंची तब्बल नऊ फुटांची होती! आता अशा एका प्रागैतिहासिक काळातील पक्ष्याचे जीवाश्म सापडले आहेत. त्याच्या जीवाश्मभूत पायाच्या थ्रीडी ॲनालिसिस वरून असे दिसून येते की, अशा भयावह पक्ष्याची सध्याच्या मगरींसारख्या तत्कालीन प्राण्याने शिकार केली होती. …

Read More »

मागणी राणी नेफरतितीच्या पुतळ्याची

इजिप्तच्या तीन-चार हजार वर्षांपूर्वीच्या संस्कृतीच्या खुणा आजही पिरॅमिड, मकबरे व प्राचीन कलाकृतींच्या स्वरूपात पाहायला मिळतात. त्यापैकीच एक कलाकृती म्हणजे 3,370 वर्षांपूर्वीच्या राणी नेफरतितीचा पुतळा. या पुतळ्याचा शोध लागल्यापासून तो जर्मनीतच आहे. एका इजिप्शियन पुरातत्त्वज्ञाने बर्लिनमध्ये असलेला हा राणी नेफरतितीचा अर्धपुतळा परत करण्याची मागणी केली आहे; तर जर्मनीने तसे करण्यास नकार दिला आहे. नेफरतिती प्राचीन इजिप्तच्या इतिहासातील एक अत्यंत प्रसिद्ध आणि …

Read More »

मंगळ का पडला कोरडा ?

आपल्या शेजारचा लाल ग्रह ‌‘मंगळ‌’ नेहमीच खगोलशास्त्रज्ञांसाठी कुतूहलाचा बनून राहिलेला आहे. या ग्रहावर एकेकाळी वाहते पाणी होते, नद्या-सरोवरे होती, हे आता सिद्ध झालेले आहे. मग हे पाणी गेले कुठे, असा प्रश्न पडतो. त्याची वेगवेगळी कारणे आहेत. त्यापैकी एक कारण म्हणजे तेथील खडकांनी स्पंजाप्रमाणे हे पाणी शोषून घेतले, हे असल्याचाही दावा काही संशोधकांनी केलेला आहे. मंगळाची सध्याची भूमी ओसाड, गोठलेली आणि …

Read More »