संशोधन प्रकल्प सादर करताना…

पदवी किंवा पदव्युत्तर अभ्यासक्रमाच्या अंतिम वर्षात शिकणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी संशोधन प्रकल्प (रिसर्च प्रोजेक्ट) हा केवळ अभ्यासाचा एक भाग नसून, त्यांच्या शैक्षणिक क्षमतेची खरी कसोटी पाहणारा टप्पा असतो. हा प्रकल्प निवडण्यापासून ते त्याच्या अंतिम सादरीकरणापर्यंतचा प्रवास अत्यंत नियोजनबद्ध असावा लागतो. या प्रक्रियेत विषयाची योग्य निवड हा सर्वात पहिला आणि महत्त्वाचा टप्पा मानला जातो. अनेकदा विद्यार्थी बाजारात उपलब्ध असणाऱ्या विषयांमुळे गोंधळात पडतात. अशा …

Read More »

‌‘राईट ब्रेन एज्युकेशन‌’ म्हणजे काय ?

मूल जन्माला येते तेव्हा ते अफाट मानसिक क्षमता आणि कुतूहल घेऊन येते. शिक्षणातील प्रगत संशोधनानुसार, वयाची पहिली सात वर्षे बालकाच्या संज्ञानात्मक (कॉग्निटिव्ह) विकासासाठी अत्यंत संवेदनशील असतात. या काळात मेंदूला जितकी माहिती आणि योग्य प्रशिक्षण मिळेल, तितकी त्याची ग्रहणशक्ती विस्तारते. मात्र, योग्य वेळी योग्य दिशा न मिळाल्यास या नैसर्गिक क्षमता काळाच्या ओघात सुप्त राहण्याची भीती असते. म्हणूनच, केवळ शालेय तयारी नव्हे, …

Read More »

दीडशे कोटींचे नाणे

आपण अनेकदा ऐकले असेल की, आपल्याकडे दुर्मीळ बँक नोट किंवा नाणे असल्यास, ते विकून श्रीमंत होऊ शकता. दुर्मीळ नाणे मिळाल्यानंतर त्याच्या लिलावाचे वृत्त अनेकदा येत असते. सध्या अशाच एका दुर्मीळ नाण्याची जोरदार चर्चा आहे. हे नाणे सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर सांगितले जात आहे, ज्याला ते मिळेल तो करोडपती होईल. हे नाणे आहे अमेरिकेचे ‌‘गोल्ड डबल ईगल‌’ नाणे. डेली स्टार न्यूज वेबसाईटच्या …

Read More »

हळद शेतीतील यशस्वीनी

मध्य प्रदेशातील नर्मदापुरम जिल्ह्यातील सोमालीवाडा खुर्द गावातील कंचन वर्मा या महिला शेतकऱ्याने पारंपरिक शेतीला छेद देत हळद लागवडीच्या माध्यमातून घवघवीत यश संपादन केले आहे. गव्हाचे बंपर उत्पादन होणाऱ्या या भागात कंचन यांनी कृषी विज्ञान केंद्रातून अवघ्या सात दिवसांचे प्रशिक्षण घेतले आणि 2020 मध्ये प्रायोगिक तत्त्वावर हळदीची लागवड सुरू केली. त्यांचा हा प्रयोग कमालीचा यशस्वी ठरला असून 2023 मध्ये त्यांनी तब्बल …

Read More »

शहरांचे प्राक्तन

गेल्या काही वर्षांत पावसाळा हा सुखावणाऱ्या क्षणांपेक्षा विविध आपत्तींमुळे भयकारक बनला आहे. यंदाचा 2026 चा मान्सूनही त्याला अपवाद ठरलेला नाही. ‌‘इकॉनॉमिस्ट इंटेलिजेंस यूनिट‌’ (ईआईयू) चा ताजा ‌‘ग्लोबल लिवेबिलिटी इंडेक्स‌’ प्रसिद्ध झाला आहे आणि नेहमीप्रमाणे आपल्या देशातील एकही शहर जगातील पहिल्या 100 राहण्यायोग्य शहरांच्या यादीत स्थान मिळवू शकलेले नाही. देशाची राजधानी नवी दिल्ली या यादीत थेट 120 व्या स्थानावर आहे, तर …

Read More »

कानउघाडणीचा अन्वयार्थ

पोलीस दल जेव्हा कायद्याचे रक्षक राहण्याऐवजी सत्ताधाऱ्यांची मर्जी सांभाळणारे बनू पाहते, तेव्हा कोणाच्या तरी स्वातंत्र्यावर गदा येते, हे निश्चित. अशाच एका प्रकरणात मुंबई उच्च न्यायालयाने दिलेला ताजा निर्णय म्हणजे केवळ एका राजकीय कार्यकर्त्याला मिळालेला दिलासा नाही, तर लोकशाहीचा दुरूपयोग करू पाहणाऱ्या प्रवृत्तींना वठणीवर आणणारी एक सणसणीत चपराक आहे. ‌’नागरिक हे सरकारचे गुलाम बनू शकत नाहीत‌’, हे मुंबई उच्च न्यायालयाचे न्यायमूर्ती …

Read More »

इंडोनेशियातील हिंदू मंदिराचा जीर्णोद्धार

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि इंडोनेशियाचे राष्ट्रपती प्रबोवो सुबियांतो यांनी बुधवारी इंडोनेशियातील योग्याकार्ता येथे असलेल्या जगप्रसिद्ध प्रम्बानन मंदिर परिसराच्या संवर्धन आणि जीर्णोद्धार प्रकल्पाचा संयुक्तपणे शुभारंभ केला. युनेस्कोच्या जागतिक वारसा यादीत समाविष्ट असलेले हे मंदिर परिसर इंडोनेशियातील सर्वात मोठे हिंदू मंदिर आहे. भगवान शिवाला समर्पित असलेले हे 10व्या शतकातील ऐतिहासिक वारसा स्थळ भारत-इंडोनेशियाच्या सामायिक सांस्कृतिक संबंधांचे महत्त्वपूर्ण प्रतीक मानले जाते. या प्रकल्पाच्या …

Read More »

नाव प्रेमाचं, विसर माणुसकीचा

पाश्चात्त्य समाजांकडे पाहिले, तर तिथेही गुन्हे घडतात, तिथेही हिंसा आहे. पण खासगी नात्यांमध्ये होणारी अशी टोकाची क्रूरता तिथे सर्वसामान्य घरांमध्ये फारशी आढळत नाही; ती बहुधा अपवादात्मक, गंभीर मानसिक विकृतीच्या प्रकरणांपुरती मर्यादित राहते. तिथे नाते न पटल्यास वेगळे होणे स्वीकारले जाते; एखाद्या नात्यात फरफटत राहणे तिथल्या संस्कृतीला मान्य नाही. आपल्याकडे मात्र नाते तुटणे हे जणू काही स्वतःच्या अस्तित्वालाच आव्हान वाटते, आणि …

Read More »

लोकपरंपरेला अमरत्व देणारा स्वर

पंडवानी या लोककथागायन परंपरेला आपल्या वैशिष्ट्यपूर्ण गायकी, अभिनय आणि अद्वितीय सादरीकरणातून अमरत्व प्राप्त करून देणाऱ्या ज्येष्ठ लोकगायिका तीजनबाई आता आपल्यात नाहीत. अदम्य जिद्द, संघर्ष आणि कलेवरील निष्ठेच्या बळावर त्यांनी स्वतःची वेगळी ओळख निर्माण केली. काही आवाज असे असतात की ते अनेक पिढ्यांच्या मनोविश्वात कायमचे घर करून राहतात. कालांतराने ते लोकजीवनाच्या सामूहिक जाणिवेचाच भाग बनतात. आज छत्तीसगडच्या भूमीवर शतकानुशतके घुमणारी महाभारताची …

Read More »

लग्नानंतर गोविंदाची अनेक अफेअर्स ः सुनीता

अभिनेता गोविंदाची पत्नी सुनिता आहुजा हिने नुकत्याच सुरू झालेल्या ‌’लॉक अप: सच या सझा‌’ (सीझन 2) या रिॲलिटी शोच्या प्रीमियरमध्ये आपल्या वैवाहिक आयुष्याबद्दल अनेक धक्कादायक आणि खळबळजनक खुलासे केले आहेत. शोचे सूत्रसंचालन करणाऱ्या फराह खान आणि रितेश देशमुख यांच्यासमोर सुनिताने खुलेपणाने कबुली दिली की, लग्नानंतर गोविंद्याचे अनेक महिलांसोबत प्रेमसंबंध (अफेअर्स) होते. प्रीमियर दरम्यान फराह खानने सुनिता आहुजाशी संबंधित जुन्या हेडलाईन्स …

Read More »