लेख-समिक्षण

घरंदाज लावणीचे स्वर निमाले…

Á¶oð> bmdUr Jm{¶H$m, nmœ©JrV Jm{¶H$m bmdUrg‘«mkr gwbmoMZm MìhmU ¶m§À¶m {ZYZmZo OUy ‘hmamï´>mMo bmoH$g§JrV ‘wHo$ Pmbo Amho. ’$S>mdaMr bmdUr ˶m§Zr énoar nS>Úmda bmoH${à¶ Ho$br VerM Vr WoQ> ‘mOKamn¶ªV nmohM{dbr. gwbmoMZm ~mB© Oar bmdUr gmXa H$arV Agë¶m Var ˶m§À¶m Mohè¶mda ‘mÌ A^§J gmXa H$arV Agë¶mMo ^md Ago. ˶m§Zr Amnbo Ka§XmOnU gmV˶mZo {Q>H${dbo hmoVo. ˶m§Zr bmdUrbm e¥§JmamMm XOm© {Xbm ˶m§Mr bmdUr A{^OmV bmdUr hmoVr. Vr R>gHo$~mO Hw$ao~mO Agbr Var ˶m§À¶m bmdUr‘ܶo EH$ doJir em{bZrVm hmoVr Am{U Vr ˶m§Zr gmV˶mZo Onbr hmoVr.
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
Á¶oð> bmdUr Jm{¶H$m, nmœ©JrV Jm{¶H$m bmdUrg‘«mkr gwbmoMZm MìhmU ¶m§À¶m {ZYZmZo OUy ‘hmamï´>mMo bmoH$g§JrV ‘wHo$ Pmbo Amho. ’$S>mdaMr bmdUr ˶m§Zr énoar nS>Úmda bmoH${à¶ Ho$br VerM Vr WoQ> ‘mOKamn¶ªV nmohM{dbr. ˶m§Mm OÝ‘ ‘w§~B©Vrb {JaJmd ¶oWo Pmbm. ˶m§Mo {ddmhmnyduMo Zmd gwbmoMZm ‘hmXod H$X‘ Ago hmoVo. ˶m§Mo {ejU Oo‘Vo‘ Mm¡Ï¶m B¶Îmon¶ªV Pmbo hmoVo. ~mbnUr lrH¥$îU ~mb‘où¶mV ˶m§Zr H$m‘ Ho$bo. qhXr, CXÿ©, JwOamVr, ‘amR>r ZmQ>H$mV ~mb^y{‘H$m Ho$ë¶m. gwbmoMZm ¶m§À¶m ‘moR>çm ^{JZrZo ˶m§Zm H$bmjoÌmgmR>r àmoËgmhZ {Xbo. lrH¥$îU ~mb‘où¶mMo a§J^yfmH$ma Xm§S>oH$a {MÌnQ> g¥ï>rer g§~§{YV hmoVo. Xm§S>oH$a ¶m§À¶m AmoiIrVyZ g§JrV {X½Xe©H$ em‘ ~m~y nmR>H$ ¶m§À¶mH$S>o gwbmoMZm~mBªZr n{hbo {MÌnQ> JrV Jm{¶bo. d¶mÀ¶m Xhmì¶m dfm©nmgyZ ˶m§Zr Jm¶Zmbm àma§^ Ho$bm. b¾mnydu gw‘mao 70 qhXr {MÌnQ>m§VyZ ˶m§Zr nmœ©Jm¶Z Ho$bo. qhXr {MÌnQ> g¥ï>rV ˶m gwbmoMZm H$X‘ AWdm Ho$. gwbmoMZm ZmdmZo AmoiIë¶m Om¶À¶m. ‘mñQ>a ^JdmZ ¶m§À¶m {MÌnQ>mV ˶m§Zr nmœ©Jm¶Z Ho$bo Voìhm ˶m§À¶m gmo~V ghJm¶H$ gr . am‘M§Ð hmoVo. ‘mohå‘X a’$s, ‘Þm S>o, e‘emX ~oJ‘, JrVm XÎm, em‘gw§Xa Aem H$bmd§Vm§~amo~a ghJm¶ZmMr g§Yr ˶m§Zm bm^br. d¶mÀ¶m gmoimì¶m dfu ‘Þm S>o ¶m§À¶mgmo~V ˶m§Zr ^moOnwar am‘m¶U Jm{¶bo. ^moOnwar, qhXr, JwOamVr, Vm{‘i, n§Om~r AmXr ^mfm§Vrb JrVo ˶m§Zr Jm{¶br.
{MÌnQ>mVrb nmœ©Jm¶Zmgmo~V ‘amR>r {MÌnQ>mVrb bmdUr Jm¶Z hr gwbmoMZm~mBªMr Iar AmoiI Pmbr. ˶m§Zm ˶mgmR>r bmdUrgm‘«mkr hm {H$Vm~ AmMm¶© AÌo ¶m§À¶mH$Sy>Z àmá Pmbm. ’$S>mdaMr bmdUr énoar nS>Úmda Am{U WoQ> ‘mOKamV bmoH${à¶ H$aʶmMo Eo{Vhm{gH$ H$m¶© gwbmoMZm~mBªZr Ho$bo. ˶m§Zr bmdUr gmXarH$aUmMo hOmam§da à¶moJ Ho$bo. dËgbm~mB© Hw$‘R>oH$a ¶m§Zr Jm{¶boë¶m ‘ gm§^mi J§ , gm§^mi J§ ‘ , ‘ Xm¡bV bmImMr ‘ ¶m bmdUrZo gwbmoMZm~mB© {dbjU à^m{dV Pmë¶m. AmMm¶© AÌo ¶m§À¶m “hrM ‘mPr bú‘r’ ¶m {MÌnQ>mV ˶m§Zr ‘amR>rVbo n{hbo nmœ©Jm¶Z Ho$bo. g§JrVH$ma dg§V XogmB© ¶m§Zr g§JrV~Õ Ho$boë¶m VgoM gwbmoMZm~mBªZr Jm{¶boë¶m ¶m JrVmbm énoar nS>Úmda h§gm dmS>H$a ¶m§Zr gmH$ma Ho$bo hmoVo .
1952 gmbr “H$bJr Vwam’ ¶m {MÌnQ>mgmR>r ˶m§Zr bmdUr Jm¶Z Ho$bo. ¶m {MÌnQ>mMo g§JrV {X½Xe©H$ hmoVo í¶m‘amd MìhmU. bmdUr Jm¶ZmV gwam§Mr ZOmH$V Am{U eãX’o$H$ ¶m§Mo {ejU gwbmoMZm~mBªZm í¶m‘amd MìhmU ¶m§Zr {Xbo. 12 Am°JñQ> 1953 amoOr ˶m í¶m‘amd MìhmU ¶m§À¶mgmo~V {ddmh~Õ Pmë¶m. “a§Jë¶m amÌr Aem’ ¶m {MÌnQ>mVrb gwbmoMZm MìhmU ¶m§À¶m bmdʶm IynM JmOë¶m. JrVH$ma OJXre Io~wS>H$a ¶m§Zr {b{hboë¶m bmdʶm§n¡H$s “Zmd Jmd H$embm nwgVm, Ahmo ‘r Amho H$moëhmnyaMr, ‘bm hmo åh˶mV bd§Jr {‘aMr ‘ hr bmdUr gwbmoMZm MìhmU ¶m§Zr bmdUrÀ¶m ‘yi R>gжmV JmO{dbr .
bmdUrÀ¶m MnIb, ’$Q>Ho$~mO eãXm§Zm Amnë¶m gwam§À¶m ‘mܶ‘mVyZ R>gH$m VgoM IQ>H$m XoʶmMo H$m‘ gwbmoMZm~mBªZr Ho$bo. ‘hmamï´>mÀ¶m H$mZmH$monè¶mVrb emim, ‘hm{dÚmb¶o, BpñnVio BVHo$M H$m¶ AZmWml‘ C^maUrgmR>r ‘XVrMo H$m¶©H«$‘ Amnë¶m 60 dfmªÀ¶m H$bmOrdZmV gwbmoMZm~mBªZr Ho$bo. 1960 gmbr ˶m§À¶m ‘mVmoltMo {ZYZ Pmbo AgVm Xþ…I, emoH$ ~mOybm R>odyZ emioÀ¶m ‘XVrgmR>r ˶m§Zr gbJ 10 {Xdg H$m¶©H«$‘ Ho$bo. ZmJmb±S> ¶oWo ^maVr¶ bîH$amÀ¶m ‘Zmoa§OZmgmR>r ˶m§Zr H$m¶©H«$‘ Ho$bo. “’$S> gm§^mi Vwè¶mbm J§ Ambm Vw¶m Cgmbm bmJb H$moëhm’, “nXamdaVr OaVmarMm ‘moa ZmMam hdm ‘, “H$g§ H$m¶ nmQ>rb ~a§ hm¶ H$m ‘ ¶m Am{U Aem AZoH$ bmdʶm gwbmoMZm~mBªZr Jm{¶ë¶m, ˶m bmoH${à¶ Pmë¶m. dg§V ndma, dg§V XogmB©, nr. gmdimam‘, OJXre Io~wS>H$a Aem AZoH$ JrVH$ma Am{U g§JrVH$mam§Mo AZw^d gm§JVmZm ˶m à˶oH$ g§JrVH$mamÀ¶m {d{eï> bH$~r gm§JV. Amnbo nVr em‘amd MìhmU Am{U dg§V ndma ¶m§Mm bmdUrÀ¶m g§JrV {X½Xe©Zm‘ܶo hmVI§S>m hmoVm, Ago ˶m§Zr AZoH$ ‘wbmIVt‘YyZ gm§{JVbo. gwbmoMZm~mB© Oar bmdUr gmXa H$arV Agë¶m Var ˶m§À¶m Mohè¶mda ‘mÌ A^§J gmXa H$arV Agë¶mMo ^md Ago. ˶m§Zr Amnbo Ka§XmOnU gmV˶mZo {Q>H${dbo hmoVo. ˶m§Zr bmdUrbm e¥§JmamMm XOm© {Xbm; nU ˶m§Mr bmdUr A{^OmV bmdUr hmoVr. Vr R>gHo$~mO, Hw$ao~mO Agbr Var ˶m§À¶m bmdUr‘ܶo doJir em{bZrVm hmoVr Am{U Vr ˶m§Zr gmV˶mZo Onbr hmoVr.- àm. S>m°. àH$me Im§S>Jo, cmoH$H$cm§Mo JmT>o Aä`mgH$

Check Also

रामायण, राम, रणबीर आणि वाद

सध्या बहुचर्चित, बहुप्रतिक्षित ‌‘रामायर्ण या चित्रपटाच्यानिमित्तान रणीबर कपूरने साकारलेल्या रामाच्या व्येितेखेवरुन वाद सुरू आहेत. वास्तविक …